Stel je voor...
hoe het is in een land zonder democratie en rechtsstaat. Je kunt zomaar in de gevangenis terecht komen zonder te weten waarom. Je kunt niet vrijuit en hardop je mening geven. Je mag niet zomaar een vereniging vormen...
maar wat is dan een democratie?
Een pasklaar antwoord is er niet! Wereldwijd bestaan er veel verschillende bestuursvormen die democratisch genoemd worden en toch sterk van elkaar verschillen.
Maar ze hebben wel enkele dingen gemeen:
- de macht is verdeeld over verschillende instellingen
- er zijn vrije en eerlijke verkiezingen
- er moet een meerderheid zijn om te kunnen regeren
- de fundamentele rechten van de burgers worden beschermd
Het woord ‘democratie’ is afgeleid van de Griekse woorden ‘dèmos’ (= volk) en ‘kratein’ (= heersen, regeren). Letterlijk betekent democratie dus dat de macht om te besturen bij het volk ligt. Maar ...
Het volk?
Alleen al om praktische redenen kunnen we niet allemaal mee besturen. In de meeste democratische landen is de democratie dan ook een representatieve democratie. Dat wil zeggen dat we vertegenwoordigers verkiezen tijdens verkiezingen.
Maar om van een echte democratie te kunnen spreken is er meer nodig dan alleen verkiezingen. Alle burgers moeten basisrechten genieten zoals de vrijheid van meningsuiting en het recht om zich te organiseren.
Dankzij die basisrechten kunnen burgers invloed uitoefenen op de besluitvorming en kunnen ze steeds kritiek uiten. In een dictatuur, waar alle macht bij één persoon ligt of bij een kleine groep machthebbers, hebben de burgers die rechten niet.
De Grondwet
De belangrijkste basisregels van onze democratie vind je terug in de Grondwet. Daarin staat welke de grondrechten zijn van de burgers, hoe onze instellingen werken en hoe de macht verdeeld is.
Je kunt de Grondwet hier downloaden.
HEB JE NOG VRAGEN?
